سکمه دوزی و قلاب دوزی

سکمه دوزی و قلاب دوزی

 

سکمه دوزی به نوعی دوخت اطلاق می شود که با فشار آوردن به وسیله ی دوخت بر روی پارچه کیفیت بافت را تغییر داده و آنرا به شکل دلخواه درمی آورند… سکمه دوزی به نوعی دوخت اطلاق می شود که با فشار آوردن به وسیله ی دوخت بر روی پارچه کیفیت بافت را تغییر داده و آنرا به شکل دلخواه درمی آورند. سکمه دوزی یکی از ویپه دوخت هایی است که مختص ایران و جایگاه آن اصفهان بوده است. این دوخت سابقه ی کهنی در تاریخ کشورمان دارد آغاز این هنر به دوره ی قبل از اسلام می رسد ولی شکوفایی آن در دوران اسلامی است درازمندی گذشته زنان ایرانی برای حفظ حجاب از روبندهایی استفاده می نمودند که قسمتی از آن که درمقابل چشمان آنها قرار می گرفت و بیشتر به صورت مستطیلی بود و سکمه دوزی می شد تا استفاده کنندگان از آنها بهتر بتوانند جلوی خود را ببینند. سکمه دوزی معمولاً با : چشمه دوزی ، شبکه دوزی ، اشرفی دوزی ، ستاره دوزی ، گل اشرفی و قلاب دوزی همراه می باشد. سکمه دوزی به کشیدن تعدادی تار یا پود و یا هر دو ، از نقطه یا نقاط معینی از پارچه و پر کردن جای آنها با سورن دوزی به طوری که نقش منظمی از آن پدید آید می گویند.

مواد اولیه موردنیاز در سکمه دوزی عبارتند از : پارچه کتان ایرانی که بافت پارچه باید ساده و تار و پود آن عمود بر هم و حتی الامکان ضخامت تار و پود یکسان باشد ، پارچه چلوار ، کتان و غیر ناگفه نماند که پارچه های: مخمل – ساتن و پارچه های کج راه برای این نوع سوزندوزی مناسب نمی باشد.<br>نخ: معمولاً از نخ ابریشم تابیده دمسه و نخ عمامه استفاده می شود. نخ دمسه جهت سکمه دوزی و نخ عمامه ای برای قلاب دوزی به کار می رود از قلابدوزی جهت استحکام محل بریدگی تار و پود نخ کشی شده استفاده می گردد و قبل از نخ کش کردن عمل قلاب دوزی را روی خطوط طرح موردنظر پیاده می کنند. انتخاب رنگ پارچه و نخ ، بستگی به سلیقه ی دوزنده یا سفارش دهنده دارد.

سكمه دوزي عبارت است از بيرون كشيدن تعدادي تار يا پود يا هر دو از نقطه يا نقاط معين از پارچه و پر كردن جاي آنها با سوزن دوزي بطوريكه نقش از آن پديد آيد جاي بريدن نخها را با رديفهاي فشرده و ظريف بخيه دوزي شده حفظ مي كنند و با گلدوزي اضافي در جائي كه نخهايش بيرون كشيده شده نقش ستاره اي را نمايان مي سازند. سكمه دوزي اغلب همراه با قلاب دوزي صورت مي گيرد. معمولاً‌ سكمه دوزي بر روي روميزي و دستمال سفره و مانند آن انجام مي شود و شكيبائي بسيار مي خواهد . براي سكمه دوزي از پارچه هاي ساده كه تاروپود آن عمود بر هم بوده و حتي الامكان داراي يك ضخامت باشند استفاده مي شود. سكمه دوزي بيشتر در اصفهان رايج استو هر صنعتگر حدود ۱۰ ساعت در روز كار مي كند زنان سكمه دوز يك شركت تعاوني نيز دارند كه اين شكرت كمك هائي هم به آنها مي نمايد خريد هائي كه از اجناس سكمه دوزي شده انجام مي شود بيشتر توسط سازمان صنايع دستي است . سكمه دوزي در يزد نيز رواج دارد و هموطنان زرتشتي بخاطر حفظ سنن و آداب خود به آن مي پردازند. معمولاً زرتشتيان حتماً‌ جزء وسايل دختران خود كه ازدواج مي كنند و مي خواهند عروس شوند وسايل سوزندوزي كه سكمه دوزي نيز جزئي از آن است قرار مي دهند.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *